Schengen Vizesinde Yeni Dönem: EES ve Pasaport Mührü
Avrupa Birliği, Schengen bölgesine giriş-çıkış prosedürlerinde köklü değişiklikler yapmaktadır. Giriş/Çıkış Sistemi (EES - Entry/Exit System) olarak bilinen yeni dijital sistem, geleneksel pasaport mühürlerinin yerini aldı. Sistem 12 Ekim 2025'te kademeli olarak devreye girdi, 10 Nisan 2026'dan beri tüm Schengen dış sınır kapılarında tam olarak çalışıyor ve pasaportlara mühür basılmıyor. Değişiklik, Türk vatandaşları dahil AB dışından kısa süreli seyahat eden herkesi kapsıyor.
EES sistemi, Avrupa Parlamentosu ve Konseyi'nin (AB) 2017/2226 sayılı Tüzüğü ile yasal çerçevesi oluşturulmuş olup, Schengen bölgesine giriş yapan kişilerin biyometrik verilerini (parmak izi, yüz tanıma) dijital ortamda kayıt altına alır.
EES Sistemi Nedir?
EES, Schengen sınırlarında uygulanan otomatik giriş-çıkış kayıt sistemidir. Temel özellikleri:
- Biyometrik kayıt: 4 parmak izi ve yüz görüntüsü
- Dijital damga: Fiziksel pasaport mührü yerine dijital kayıt
- Otomatik süre hesaplama: 90/180 gün kuralının dijital takibi
- Veri saklama: Giriş-çıkış kayıtları 3 yıl; çıkış kaydı yoksa (süre aşımı) 5 yıl
Türk Vatandaşları İçin Ne Değişiyor?
Türk vatandaşları için en önemli değişiklikler şunlardır:
- Biyometrik kayıt: İlk girişte yüz fotoğrafı çekilir. Vizeyle gidenlerin parmak izleri vize başvurusunda alınıp VIS'e kaydedildiği için EES'e yeniden kaydedilmez, sınırda doğrulanır; vizesiz girenlerden (örneğin yeşil pasaport) parmak izi de alınır
- Pasaport mührü kalkıyor: Fiziksel mühür yerine dijital kayıt
- Otomatik süre takibi: 90/180 gün kuralı sistem tarafından otomatik izlenir
- Hızlı geçiş: Sonraki girişlerde yalnız doğrulama yapıldığı için kontrol kısalır
90/180 Gün Kuralı ve Dijital Takip
Schengen vizesi sahipleri, herhangi bir 180 günlük dönem içinde en fazla 90 gün kalabilir. EES sistemi ile bu süre artık dijital olarak takip edilmektedir.
| Konu | Eski Sistem | Yeni EES Sistemi |
|---|---|---|
| Giriş kaydı | Pasaport mührü | Biyometrik dijital kayıt |
| Çıkış kaydı | Pasaport mührü | Dijital çıkış kaydı |
| Süre takibi | Manuel hesaplama | Otomatik hesaplama |
| Veri saklama | Pasaportta mühür | Merkezi veritabanı (3 yıl) |
| Fazla kalış tespiti | Sınırda manuel kontrol | Otomatik uyarı sistemi |
| Biyometrik veri | Yok | Parmak izi + yüz tarama |
Önemli: EES sistemi ile 90/180 gün kuralına uymayan yolcular otomatik olarak tespit edilecektir. Fazla kalış (overstay) durumunda sınırda sorun yaşanabilir, gelecekteki vize başvurularınız olumsuz etkilenebilir ve giriş yasağı uygulanabilir. Sürenizi dikkatle takip edin.
ETIAS: Vizesiz Girişlerde Yeni Ön İzin Sistemi
ETIAS (European Travel Information and Authorisation System), vizesiz seyahat eden ülke vatandaşları için tasarlanmış bir ön izin sistemidir. Yeşil pasaport sahipleri gibi vizesiz girebilen Türk vatandaşlarını ilgilendirir. ETIAS henüz başlamadı (4 Kasım 2026); AB başlangıç tarihini birkaç ay önceden duyuracağını açıkladı.
- Online başvuru: Seyahat öncesi online başvuru
- Ücret: 20 € (bazı yolcular muaf)
- Geçerlilik: 3 yıl veya pasaport geçerlilik süresi
- İşlem süresi: Çoğu başvuru dakikalar içinde sonuçlanır; uzarsa 4 gün, ek belge istenirse 14 güne, mülakata çağrılırsanız 30 güne kadar sürebilir
Seyahat Sağlık Sigortası Zorunluluğu Devam Ediyor
EES sistemi ile birlikte seyahat sağlık sigortası zorunluluğunda bir değişiklik yoktur. Schengen vizesi başvurusunda minimum 30.000 Euro teminatlı seyahat sağlık sigortası ibraz etmek hâlâ zorunludur.
Tamamliyo.com üzerinden tüm Schengen ülkelerinde geçerli, 30.000 Euro teminatlı sigorta poliçenizi online olarak alabilirsiniz. 5 farklı sigorta şirketinin tekliflerini karşılaştırarak en uygun fiyatı bulun.
Schengen Vize Başvurusu Kontrol Listesi 2026
- Pasaport (Schengen'den çıkış tarihinden sonra en az 3 ay geçerli, son 10 yılda verilmiş, en az 2 boş sayfa)
- Seyahat sağlık sigortası (30.000 Euro teminat)
- Uçak bileti rezervasyonu
- Otel rezervasyonu
- Banka hesap özeti (son 3 ay)
- İşveren yazısı veya ticaret sicil belgesi
- Vize başvuru formu
- Biyometrik fotoğraf (son 6 ay)
Sık Sorulan Sorular
Parmak izi vermek zorunlu mu?
Evet. EES'te biyometrik veri vermeyi reddeden yolcu Schengen'e alınmaz. 12 yaş altı çocukların parmak izi alınmaz, yüz fotoğrafı çekilir. Vize sahiplerinin parmak izi zaten VIS'te kayıtlı olduğu için sınırda yalnız doğrulanır.
Eski pasaport mühürleri geçersiz mi oluyor?
Hayır, mevcut pasaportlarınızdaki mühürler geçerliliğini korur. Yeni girişlerde ise mühür yerine dijital kayıt uygulanıyor. Kıbrıs ve İrlanda'da pasaporta mühür basılmaya devam ediyor.
Havalimanında bekleme süresi artacak mı?
EES'ten sonraki ilk girişinizde biyometrik kayıt yapıldığı için kontrol biraz uzayabilir. Sonraki girişlerde yalnız yüz ve parmak izi doğrulaması yapılır, süre kısalır.
İpucu: Schengen vize başvurunuzu güçlendirmek için tüm belgeleri eksiksiz hazırlayın. Seyahat sağlık sigortanızı Tamamliyo.com üzerinden alarak konsolosluk tarafından kabul edilen geçerli bir poliçe ibraz edin.
Sonuç
Schengen bölgesindeki yeni giriş-çıkış sistemi, Türk vatandaşları için önemli değişiklikler getirmektedir. EES ve ETIAS sistemleri ile sınır kontrolleri dijitalleşirken, seyahat sağlık sigortası zorunluluğu devam etmektedir. 2026 yılında Schengen seyahatiniz için Tamamliyo.com üzerinden sigorta poliçenizi alın ve yeni kurallara hazırlıklı olun.
